Ngày 5/11/2026, Zipline, startup giao hàng bằng drone tự hành, công bố Zipline gọi vốn 1,5 tỷ USD và nâng mức định giá lên 21,5 tỷ USD. Cùng ngày, công ty ký thỏa thuận nhiều năm với Walmart để thêm 300 điểm giao hàng bằng drone tại Mỹ. Với doanh nghiệp công nghệ, đây là một tín hiệu đáng đọc kỹ: nhà đầu tư đang trả giá rất cao cho những công ty làm chủ được cả phần cứng, phần mềm lẫn vận hành thực tế.

Vòng gọi vốn 1,5 tỷ USD và những cái tên đứng sau

Theo TechCrunch, vòng này do Paradigm, WCM Investment Management và Layer Global dẫn dắt. Danh sách tham gia còn có Valor Equity Partners, Fidelity Management & Research Company, Uber, Tiger Global, J.P. Morgan, ARK Invest và Salesforce Ventures. Sau vòng này, Zipline được định giá 21,5 tỷ USD.

Zipline cho biết sẽ dùng nguồn vốn để mở rộng các cơ sở sản xuất tại Mỹ và tuyển thêm nhân sự, hướng tới mạng lưới giao hàng bằng drone phủ toàn quốc. Nói cách khác, phần lớn tiền không đổ vào quảng bá mà vào nhà máy và con người, đúng kiểu đầu tư của một công ty phần cứng.

Walmart thêm 300 điểm giao drone: bước nhảy so với 21 điểm hiện tại

Hai bên đã hợp tác từ năm 2021, nhưng quy mô lần này khác hẳn. Hiện Zipline và Walmart có 21 điểm giao hàng hoạt động; thỏa thuận mới bổ sung 300 điểm trên khắp nước Mỹ. Con số tăng gấp hơn mười lần cho thấy drone không còn là thử nghiệm nhỏ lẻ của chuỗi bán lẻ lớn nhất nước Mỹ.

Đáng chú ý là chỉ số doanh thu mà Zipline công bố: phần doanh thu từ giao hàng của công ty tăng từ 10,8% lên 34,9% trong giai đoạn từ tháng 3 đến tháng 10 năm nay. Công ty không nói rõ cách tính chi tiết trong bài viết gốc, nên chúng ta nên hiểu đây là con số do chính doanh nghiệp tự công bố. Dù vậy, hướng đi khá rõ: mục tiêu của vốn mới là đẩy tỉ lệ này lên cao hơn nữa.

Từ giao máu ở Rwanda đến mạng lưới giao hàng ở Mỹ và Nhật

Zipline thành lập năm 2014 và khởi đầu ở châu Phi, nơi drone tự hành được dùng để giao máu tại Rwanda, sau đó mở rộng sang Ghana và Nigeria. Năm 2020, công ty bắt đầu hoạt động tại Mỹ bằng việc chở vật tư y tế cho Novant Health ở Bắc Carolina, và năm sau đó ký thỏa thuận đầu tiên với Walmart.

Bước ngoặt lớn tại Mỹ đến năm 2022, khi Zipline nhận chứng nhận hãng hàng không Part 135 của Cục Hàng không Liên bang (FAA), cho phép giao hàng thương mại tầm xa bằng drone. Từ đó công ty có thêm nhiều đối tác, trong đó có Uber hồi tháng 8 năm nay. Hiện Zipline giao thực phẩm, hàng bán lẻ, nông sản và sản phẩm y tế tại năm quốc gia châu Phi, một số thành phố Mỹ và Nhật Bản.

Về thiết bị, dịch vụ giao hàng tận nhà dùng drone Platform 2, mang tối đa khoảng 8 pound (khoảng 3,6 kg) và phục vụ khách trong bán kính 10 dặm. Dòng Platform 1 lớn hơn dành cho doanh nghiệp và chính phủ, bay khứ hồi được 120 dặm.

Điều doanh nghiệp phần mềm nên rút ra từ thương vụ này

Zipline không bán riêng một chiếc drone. Công ty xây dựng cả hệ sinh thái gồm máy bay, hệ thống cất hạ cánh và phần mềm logistics. Chính sự tích hợp đó giúp họ ký được hợp đồng quy mô lớn với một đối tác như Walmart, vì khách hàng mua một dịch vụ chạy được, không phải một thiết bị rời.

Có ba bài học thực tế cho đội ngũ làm phần mềm và chuyển đổi số:

  • Phần mềm là lớp giữ chân khách hàng. Với phần cứng, lớp điều phối, theo dõi đơn và tối ưu tuyến bay là thứ khó bị sao chép nhất.
  • Giấy phép và tuân thủ là một phần của sản phẩm. Chứng nhận Part 135 là rào cản lớn nhưng cũng là hào kênh bảo vệ sau khi vượt qua.
  • Quy mô đến từ một đối tác neo. Một khách hàng lớn cam kết nhiều năm giúp doanh nghiệp lập kế hoạch sản xuất và tuyển dụng với độ chắc chắn cao hơn.

Xu hướng đầu tư vào hạ tầng thực tế của startup cũng không riêng gì Zipline. Chúng tôi từng viết về Northwood Space gọi vốn 375 triệu USD cho mạng trạm mặt đất, một ví dụ khác về vốn lớn chảy vào những công ty xây hạ tầng cứng đi kèm phần mềm điều khiển. Ở trong nước, chip bảo mật VGC v1.0 Make in Vietnam cho thấy bài toán phần cứng cũng đang được chú ý tại Việt Nam.

Những điểm cần theo dõi tiếp

Định giá 21,5 tỷ USD đặt ra kỳ vọng rất cao. Zipline sẽ phải chứng minh rằng việc nhân rộng từ 21 lên hơn 300 điểm giao hàng vẫn giữ được độ an toàn, độ tin cậy và biên lợi nhuận. Ngoài ra, mỗi thị trường mới đều có khung quy định hàng không và quyền riêng tư riêng, nên tốc độ mở rộng sẽ phụ thuộc nhiều vào pháp lý địa phương.

Với các doanh nghiệp Việt Nam, câu chuyện này chưa có tác động trực tiếp, nhưng gợi ý rõ ràng cho những ai đang xây nền tảng logistics, IoT hay quản lý vận hành: giá trị nằm ở khả năng kết nối thiết bị, dữ liệu và quy trình thành một dịch vụ liền mạch.

Kết luận

Vụ Zipline gọi vốn 1,5 tỷ USD và mở rộng hợp tác với Walmart cho thấy thị trường sẵn sàng thưởng lớn cho startup biết kết hợp phần cứng, phần mềm và vận hành ở quy mô thật. Nếu doanh nghiệp bạn đang cân nhắc xây dựng hệ thống điều phối, theo dõi thiết bị hoặc nền tảng logistics, hãy liên hệ Besoft để trao đổi giải pháp phần mềm phù hợp.

Nguồn tham khảo

  • TechCrunch, "Zipline hits $21.5B valuation as Walmart expands bet on drone delivery", Kirsten Korosec, 5/11/2026: https://techcrunch.com/2026/11/05/zipline-hits-21-5b-valuation-as-walmart-expands-bet-on-drone-delivery/